Εκτύπωση του άρθρου

Τεύχος 29 Ιούνιος 2017

SCRIPTORIUM

 

Η λέξη του καλώς συγκερασμένου ποιήματος φύσει και θέσει συνιστά μέλος. Είναι αυτονόητο ότι το ποίημα, ως σύνολο, παρέχει αφ΄ εαυτού το έναυσμα για τη μελοποίησή του. Αρκεί να  βρεθεί ο κατάλληλος συνθέτης. Συνθήκη sine qua non. Γράφω πάντα έχοντας κατά νου τη Σαπφώ και τον Αλκαίο. Ο εσωτερικός ρυθμός της ποίησης, η αντισυμβατική σημασιοσυντακτική δομή της και η αποδέσμευσή της από τους ασφυκτικούς όρους, τους οποίους επιβάλλει η συγκεκριμένη υφολογική τάξη της παράδοσης συμβαδίζουν ασφαλώς  με τα αντίστοιχα φορμαλιστικά ανοίγματα, τα οποία ακμάζουν στο πεδίο της μουσικής πράξης. Μέσα και έξω από τη χώρα μας. Εννοώ την εισαγωγή της πολυρρυθμίας, την ελεύθερη ανάπτυξη του μουσικού σχεδίου, την εύπλαστη μέθεξη της διαφορετικότητας με ό, τι θεωρείται ως τώρα Κανών.
   Η γενικότερη διάρρηξη της εξάρτησης απ' τους κλασικούς μετρικούς και δομικούς κανόνες, καθώς και από την ασφυκτική έως τότε τυπολογία των γνωστών, καθιερωμένων μορφών μελωδικής δράσης, υποστηρίζει ήδη με χαρακτηριστική άνεση την αποδοτικότερη μελοποίηση και της σύγχρονης ποίησης. Από αμιγώς μουσική σκοπιά θα παρατηρήσουμε τα εξής: αν το τραγούδι αναδεικνύεται διαχρονικά ως η πιο δημοφιλής μουσική μορφή, αυτό καταδεικνύει κατά το μάλλον δύο τινά: τον εκ προοιμίου έρωτα της μουσικής για τις λέξεις και την ανάγκη των λέξεων ν' αναζητήσουν και να επαληθεύσουν την υπερβατική τους καταγωγή. Ο συνδετικός κρίκος, ο κοινός τόπος της μουσική και της ποίησης, είναι πασιφανής. Πρόκειται για την ανθρώπινη φωνή.
    Η μουσική δεν παγιδεύει κατά συνέπεια το ποίημα.  Ούτε το πειθαναγκάζει να δείξει άλλα αντ΄ άλλων. Στις ευτυχέστερες των περιπτώσεων, το αναδεικνύει. Το καθιστά φορέα μιας αναβαθμισμένης έντασης. Σε μιαν εποχή όπου αμφισβητείται η ίδια η Λογοτεχνία, η μελοποίηση της ποίησης μας θυμίζει ότι το άτομο και η συλλογικότητα δοξολογείται. Ο αίνος του αγώνα του ατόμου να διασωθεί ως Ύπαρξη συνιστά δείκτη αυθυπέρβασης. Στη συνήθη λοιπόν ερώτηση για το αν πρέπει να μελοποιείται η ποίηση, η απάντηση δεν μπορεί παρά να είναι: Αν όχι η ποίηση, τότε τι;

Γιώργος Βέης  (σε συνεργασία με τον συνθέτη Μανώλη Γαλιάτσο)

 

 

 

 

Εκτύπωση του άρθρου